مقالات درج شده در این سایت لزوما نظر سازمانهای جبهه ملی ایران در خارج از کشور شاخه آمریکا نیست
خانه » مقالات » دوران صنایع دستی به پایان رسیده/صحبت از حاکمیتِ اجناس چینی و گردشگران عکاس است

دوران صنایع دستی به پایان رسیده/صحبت از حاکمیتِ اجناس چینی و گردشگران عکاس است

 

ن

در بازار وکیل شیراز چه خبر است؟

بازار وکیل شیراز دیگر رونق گذشته را ندارد. از یکسو رغبت گردشگران خارجی به صنایع دستی کاهش پیدا کرده و از سوی دیگر اجناس چینی مورد استقبال قرار می‌گیرند.

به گزارش خبرنگار ایلنا، شهر ایرانی را با عناصر هویتی خاص خودش می‌شناسند. شهری که ارگ و مسجد و بازار را در کنار هم دارد. در تهران، مسجد ارگ در کنار دارالحکومه و بازار شکل گرفت و در مشهد نیز بازار و دارلاماره، در کنار مسجد گوهرشاد و حرم مقدس رضوی (ع) ایجاد شد. بازار اصفهان هم در کنار کاخ عالی‌قاپو و مسجد شیخ‌ لطف‌الله است. شیراز نیز از این قاعده مستثنی نبوده و بازار وکیل آن در نزدیکی ارگ کریم‌خانی و پیرامون مسجد وکیل دایر شده است.

البته این انگاره در رابطه با شهر ایرانی، در شیراز لطف دیگری دارد. کافیست در شیراز سر بچرخانید تا در دو سوی خیابان‌های آن درختان بهارنارنج، لیمو و بادامی را ببینید که قدشان به آسمان رسیده و رهگذران را با خود تا دل بازار می‌کشاند.

بازار وکیل یکی از نماد‌های اصلی این شهر است که روزگاری در عصر زندیه، به عنوان مرکز تجاری عمده در جنوب ایران شکل گرفت تا در آن روزگاران نقشی شبیه به بازار کنونی تهران را ایفا کند. در ادامه تجارت‌خانه‌های فرانسوی‌ها و انگلیسی‌ها در این بازار، به آن نقشی پررنگ در مبادلات کالاهای مختلفی نظیر پارچه، ادویه، فرش، عرقیجات و خشکبار در سطحی جهانی داد. اما اکنون در عصر دیجیتال مارکتینگ و سر برآوردن مراکز خرید بزرگ، دیگر این بازار تاریخی نقش و کارکرد سنتی خود را از دست داده و فقط محدود به فروش کالاهای عمومی مورد نیاز بخشی از مردم شیراز شده است.

البته نقش این شاهکار معماری تاریخی عصر زند در گردشگری، می‌تواند رو به رونق رود تا رکود بازارش را با رونق حاصل از جیب مسافران مشتاقش جبران کند. به این بازار سر زدیم تا از نزدیک با آنچه که در آن می‌گذرد، مواجه شویم.

خارجی. بازار وکیل. ساعت ۶ بعد از ظهر…

ورودی بازار وکیل پر از اغذیه فروشی بوده که مسافران زیادی را دور خود جمع کرده است. از جمعیت عبور کرده و وارد می‌شویم؛ جمعیت به ناگاه کاهش پیدا می‌کند. بازار سوت و کور نیست اما به وضوح از شور عکس‌هایی که از آن دیده‌ایم کم شده است. راسته اول مختص به فروشندگان صنایع دستی بازار است. به سراغ یکی از فروشندگان می‌رویم و با او به گپ‌و‌گفت دوستانه می‌نشینیم.

دیگر گردشگران با دیدن صنایع دستی ذوق‌زده نمی‌شوند

احمد ۴۵ ساله درباره وضعیت کنونی این بازار این‌طور توضیح می‌دهد: هرچیزی دورانی دارد و این طور که پیداست دوران این صنایع دستی هم تمام شده و دیگر گردشگران با دیدن آنها ذوق زده نمی‌شوند. زمانی که این وسایل ابتدای دوختشان بود، مردم به شدت از آن استقبال می‌کردند ولی اکنون جذابیت آن برای مردم محلی و گردشگران خیلی کم شده است.

وی با اشاره به اینکه دو سال پیش وضعیت بازار وکیل خیلی بهتر بوده است، ادامه می‌دهد: گردشگران برای اینکه جنسی را بخرند باید آن را دوست داشته باشند. ما چه بخواهیم و چه نخواهیم عمر دوست‌داشته شدن این اجناس تمام شده و باید برای آن فکری کرد. علاوه بر این موضوع مردم محلی هم خیلی کم خرید می‌کنند. چراکه شرایط اقتصادی آنها به‌گونه‌ای نیست که بخواهند مرتب از ما خرید کنند. به عنوان مثال یک کیف می‌خرند و تا چند سال از آن استفاده می‌کنند. اکنون در شرایطی قرار داریم که بازار راکد است و شرایط روز به روز بدتر می‌شود.

احمد که به گفته خود ۲۰ سال است به فروش صنایع دستی مشغول شده، در پاسخ به اینکه چرا کار خود را عوض نمی‌کند، می‌گوید: کار دیگری را در این سن سراغ ندارم و جنس دیگری را هم دلم رضا نیست که جایگزین صنایع دستی کنم. اگر بخواهم این کار را کنم باید بشقاب، عروسک، مانتو و پارچه بیاورم. اینها اجناسی است که اکنون در بازار وکیل پر شده است ولی رشته ما متفاوت از این اجناس بوده و بیشتر روی کیف‌های سنتی متمرکز است.

گردشگران خارجی اجناس بازار را با قیمت ایران در کشور خود می‌خرند

همایون ۳۵ ساله فروشنده دیگر صنایع دستی در بازار وکیل است که به گفته خود از ۱۵ سالگی کارش را با شاگردی در همین مغازه آغاز کرده و حال داماد صاحب مغازه است. او وضعیت صنایع دستی در بازار وکیل را این طور توصیف می‌کند: شاید بتوان ۱۰ سال پیش اوضاع بازار وکیل را خوب توصیف کرد ولی حالا اصلا تعریفی ندارد. دلیل این موضوع را باید از دولت پرسید که از بافنده حمایت نمی‌کند و به این صورت ذوق بافنده‌های کمی قدیمی‌تر از بین رفته است. حمایت از بافنده‌ها به اندازه‌ای است که حتی یک بیمه ساده هفتاد، هشتاد هزارتومانی را از او دریغ می‌کنند. با این وجود بافنده‌ها با چه امیدی باید ببافند.

او با بیان اینکه همه حرف‌هایی که درباره حمایت از بافنده‌ها زده می‌شود،‌ در حد حرف و شعار است، ادامه می‌دهد: تقریبا ۲۰ سال است که به این شغل مشغول شده‌ام و تمام تلاش خودم را کردم تا بیمه شوم ولی بعد از دوسال پیگیری کردن در نهایت از خیر آن گذشتم.

این فروشنده همچنین درباره میزان خرید گردشگران داخلی و خارجی می‌گوید: توریست‌هایی که می‌آیند به ندرت خرید می‌کنند. این موضوع به‌دلیل تورمی است که همانند آن در هیچ کشوری غیر از ایران پیدا نمی‌شود. به‌عنوان مثال اگر ده سال قبل یک گلیم در آلمان ۵۰ مارک بوده، اکنون نیز همان قیمت است ولی همان ۵۰ مارک در ایران هزار برابر فرق کرده است. به همین دلیل اکنون اجناس ما در خارج بازاری ندارند. چراکه با تورم موجود می‌توانند همین اجناس را با قیمت ایران در کشور خودشان بخرند و از هزینه حمل و نقل هم معاف باشند.

قیمت اجناس دوبرابر شده و توان خرید مردم کاهش پیدا کرده است

نیما ۳۵ ساله فروشنده دیگری بوده که به گفته خود ۵ سال است که در بازار وکیل به فروش مجسمه‌ و بدلیجات می‌پردازد. او درباره وضعیت این بازار می‌گوید: جنسی که تا چندوقت قبل ۶۰ هزار تومان بود، در حال حاضر به ۱۲۰ هزار تومان رسیده و همین موضوع خرید گردشگران را نسبت به سال گذشته با کاهش مواجه کرده است.

وی در پاسخ به اینکه آیا اجناس چینی سبب رکود بازار شده است، توضیح می‌دهد: اجناس درون بازار همگی ایرانی هستند و ما جنس چینی نداریم. رکودی که از آن صحبت می‌شود، حرف دیروز و امروز نبوده و به قدرت خرید مردم مربوط می‌شود که بنا به شرایط امروز نسبت به گذشته کم شده است. در حقیقت این موضوع دلیل کاهش خرید گردشگران و مردم از اجناس بازار است. وگرنه خدا را شکر شرایط تغییر چندانی نکرده است.

جوابی بنویسید

ایمیل شما نشر نخواهد شدخانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>